حجم گسترده‌ای از داده‌های تولید شده توسط مصرف کنندگان با استفاده از کارت‌های اعتباری، منبع غنی از اطلاعات در خصوص هزینه‌های مصرف کننده در اختیار قرار می‌دهند. نظام پرداخت کارتی، یکی از زیرساخت‌های مهم کشور برای انجام مبادلات خرد  محسوب می‌شود. این شبکه که مبتنی بر کارت‌های پرداخت صادرشده برای اشخاص است، بخش بزرگی از پرداخت بابت مصرف خانوار در کشورهای توسعه یافته را تحت پوشش قرار داده و در حقیقت این امکان را برای عموم فراهم می‌سازد که بدون نیاز به وجه نقد بتوانند از طریق انتقالات بین حساب‌های بانکی، عملیات پرداخت خود را انجام دهند. سامانه شبکه الکترونیکی پرداخت کارتی(شاپرک)، شبکه‌ای است که تمامی ارائه‌دهندگان خدمات پرداخت و پایانه‌های فروش آنها را در نظامی یکپارچه گرد هم آورده و با مدیریت و نظارت متمرکز، کارایی و اثربخشی و امنیت شبکه پرداخت کارت را ارتقا می‌بخشد.
ایران از معدود کشورهایی است که از سال 1392 اطلاعات همه پرداخت‌های الکترونیکی آن در یک سامانه واحد (شاپرک) تجمیع شده است. انواع ابزارهای موجود در شبکه الکترونیکی شاپرک شامل دستگاه‌های کارتخوان فروشگاهی، ابزار پرداخت اینترنتی، ابزار پرداخت موبایلی، و کیوسک پرداخت است.
کارتخوان فروشگاهی: ابزاری است سیار یا غیر سیار که با پذيرش کارت بانکي مي تواند امکاني را فراهم کند تا وجه به صورت الکترونيکي از حساب دارنده کارت به حساب پذیرنده منتقل شود.
درگاه پرداخت اینترنتی: درگاهی است که امكان انجام هرگونه عمليات پرداخت را بدون حضور کارت و از طريق اينترنت، فراهم مي‌نمايد.
درگاه پرداخت موبایلی: درگاهی است که امكان انجام هرگونه عمليات پرداخت را بدون حضور کارت و از طريق تلفن همراه، فراهم مي‌آورد.
عمده تراکنش‌های سامانه شاپرک به کارتخوان‌های فروشگاهی اختصاص دارد؛ با این حال در ماه‌های اخیر با شیوع ویروس کرونا، تمایل خانوارها برای خرید کالاها و خدمات به صورت غیرحضوری افزایش یافت و حجم تراکنش‌های اینترنتی با رشد چشمگیری مواجه شده است. بر اساس آخرین آمارها(شهریور 1399) ارزش تراکنش‌های سامانه شاپرک از رقم 487 هزار میلیارد تومان فراتر رفته است که از این مبلغ حدود 79.5 درصد از طریق کارتخوان‌های فروشگاهی و حدود 20 درصد از درگاه اینترنتی بوده است.
پذیرندگان (دارندگان پایانه) سامانه شاپرک بر اساس کدهای طبقه‌بندی تجاری([1]MCC) در 281 صنف طبقه بندی شده اند. کد طبقه‌بندی تجاری، یک عدد چهار رقمی است که برای خدمات مالی خرده فروشی در ISO 18245 ذکر شده است. از MCC برای طبقه بندی مشاغل بر اساس نوع کالا یا خدماتی که ارائه می دهند، استفاده می شود.
اطلاعات شاپرک امکان رصد و تحلیل مخارج مصرفی را به صورت به روز و با دقت بالا در اختیار قرار می دهد. این اطلاعات برخلاف طرح های آماری که مبتنی بر نمونه گیری هستند کلیه پرداخت های کارتی کشور بابت خرید کالا و خدمت را در بر میگیرند. سامانه شاپرک در کنار شبکه شتاب، ساتنا،پایا و چکاوک نظام پرداخت ایران را تشکیل می دهد.


[1]. Merchant Category Code